Teken bij huisdieren: bescherming en correct verwijderen
In het kort: Teken zijn de hele zomer actief en dragen verschillende ziekten over. Hoe beschermt u uw dier en wat doet u bij een tekenbeet?
Het tekenseizoen in Nederland strekt zich tegenwoordig uit van maart tot november — door zachte winters worden teken steeds vroeger en langer actief. Wie veel met de hond in het bos of duin loopt, of een kat heeft die buiten komt, doet er goed aan een tekenpreventie te gebruiken.
Welke ziekten dragen teken over?
- Ziekte van Lyme — borreliose; meest bekende tekenziekte. Symptomen ontwikkelen zich vaak weken tot maanden later: kreupelheid wisselend van poot, koorts, lusteloosheid.
- Anaplasmose — koorts, lusteloosheid, soms gewrichtsproblemen
- Babesiose — vooral via teken uit Zuid-Europa; kan acute bloedarmoede veroorzaken
- Ehrlichiose — wordt zeldzamer in NL aangetroffen, maar bekend van Spaanse honden
Preventie: kies bewust
De meeste hondenmiddelen die ook tegen vlooien werken (zoals Bravecto, NexGard, Simparica, Advantix) bieden bescherming tegen teken. De werking verschilt:
- Sommige middelen doden de teek nadat hij heeft gebeten — voorkomt dat ziekten pas worden overgedragen na 24-48 uur
- Andere middelen (zoals Advantix) weren teken al voordat ze bijten
Voor katten is de keuze beperkter. Permethrine-bevattende hondenmiddelen zijn extreem giftig voor katten — gebruik daarom alleen kattenspecifieke producten.
Een teek correct verwijderen
Hoe sneller u de teek weghaalt, hoe lager het risico op ziekteoverdracht. Lyme-bacteriën worden meestal pas na 24 uur overgedragen, dus check uw dier dagelijks na buiten zijn.
- Gebruik een tekentang, tekenpen of fijn pincet — geen vingers
- Pak de teek zo dicht mogelijk bij de huid vast
- Trek voorzichtig en recht omhoog — niet draaien (dat is een mythe), niet knijpen op het lichaampje
- Ontsmet de huid daarna met jodium of alcohol
- Markeer in uw agenda de datum, voor het geval er later klachten ontstaan
Wat niet doen: alcohol op de teek, aansteker, vaseline of olie. Dat vergroot juist het risico dat de teek meer speeksel afgeeft, en daarmee meer ziekteverwekkers.
Wanneer naar de dierenarts?
Niet voor elke tekenbeet. Wel als:
- De kop achterblijft in de huid en de plek ontstoken raakt
- U binnen enkele dagen tot weken klachten ziet (kreupelheid, koorts, donkere urine)
- De teek zich op een lastige plek bevindt (rond ogen, oren)
Voor honden die naar Zuid-Europa reizen is een aanvullende profylaxe vaak verstandig. Bespreek dit ruim voor vertrek met uw dierenarts.
Is dit uw vakgebied?
Dit artikel is geschreven op basis van algemene diergeneeskundige kennis. Bent u dierenarts of specialist op dit gebied? Claim dit artikel om uw naam, praktijk en contactgegevens eraan te koppelen als vakinhoudelijk aanspreekpunt voor lezers — en lever desgewenst uw eigen tekst en foto's aan.
Geclaimd door: — (nog niet geclaimd)
Mist u een onderwerp?
Staat een vraag, ziektebeeld of onderwerp hier nog niet behandeld? Draag zelf een artikel of onderwerp aan — als dierenarts, specialist of gewoon als huisdiereigenaar met een goede suggestie. Vakinhoudelijke bijdragen van dierenartsen worden bij plaatsing voorzien van naam en praktijkvermelding.