Vaccinatieschema voor katten: binnen of buiten, dat maakt uit
In het kort: Een binnenkat heeft minder vaccinaties nodig dan een buitenkat. Hoe maakt u de juiste keuze?
Bij katten is de afweging rond vaccinaties iets specifieker dan bij honden. Een kat die nooit het huis verlaat heeft een ander risicoprofiel dan een buitenkat die dagelijks in contact komt met soortgenoten. Toch zijn er basisvaccinaties die voor élke kat zinvol zijn.
De basis: niesziekte en kattenziekte
Twee ziekten waartegen de standaardvaccinatie (vaak een "drievoudige cocktail" of trio-vaccin) bescherming biedt:
- Niesziekte (cat flu) — een complex van virussen (calicivirus, herpesvirus) en bacteriën dat ernstige luchtwegklachten veroorzaakt
- Kattenziekte (panleukopenie) — een ernstige darminfectie, vooral dodelijk bij kittens
- Chlamydia — soms in dezelfde cocktail; veroorzaakt oogontsteking
Voor buitenkatten extra: leukemie
Het feline leukemievirus (FeLV) wordt overgedragen via speeksel, bijvoorbeeld tijdens vechten of grooming. Voor katten die naar buiten gaan en in contact kunnen komen met andere katten is FeLV-vaccinatie belangrijk. Voor strikt binnenkatten in een een-katshuishouden meestal niet nodig.
Schema voor een kitten
- 9 weken — eerste cocktailvaccinatie
- 12 weken — tweede cocktail (en eventueel FeLV als de kat naar buiten gaat)
- 16 weken — boost FeLV (indien gebruikt)
- 1 jaar — herhaalvaccinatie
Volwassen katten
Net als bij honden zijn er moderne vaccins met langere werkingsduur:
- Niesziekte: jaarlijks (vooral bij buitenkatten of meerkatshuishoudens), bij binnenkatten vaak elke 3 jaar mogelijk
- Kattenziekte: elke 3 jaar
- FeLV: jaarlijks voor risicokatten
Wel of geen FIV-vaccinatie?
Het FIV-vaccin (kattenaids) is in Nederland niet algemeen gebruikelijk. De effectiviteit is matig en het virus is minder besmettelijk dan FeLV. Een gevaccineerde kat geeft bovendien een positieve test op FIV-antistoffen, wat verwarring kan geven bij latere diagnostiek.
Reizen met uw kat
Voor reizen naar het buitenland binnen de EU is een rabiësvaccinatie verplicht, naast een chip en EU-paspoort. Plan dit minimaal 21 dagen voor vertrek; de vaccinatie heeft die tijd nodig om werkzaam te worden.
Bijwerkingen
De meeste katten reageren prima op vaccinaties. Lichte sufheid of een kleine zwelling op de injectieplaats is normaal en verdwijnt binnen 1-2 dagen. Zeer zelden ontstaan zwaardere reacties; meld het altijd bij uw dierenarts als u iets ongewoons ziet.
Een goede vaccinatiehistorie is ook praktisch noodzakelijk: voor een kattenpension, voor reizen of voor opname in een dierenkliniek wordt vaak om de gele entboekje gevraagd.
Is dit uw vakgebied?
Dit artikel is geschreven op basis van algemene diergeneeskundige kennis. Bent u dierenarts of specialist op dit gebied? Claim dit artikel om uw naam, praktijk en contactgegevens eraan te koppelen als vakinhoudelijk aanspreekpunt voor lezers — en lever desgewenst uw eigen tekst en foto's aan.
Geclaimd door: — (nog niet geclaimd)
Mist u een onderwerp?
Staat een vraag, ziektebeeld of onderwerp hier nog niet behandeld? Draag zelf een artikel of onderwerp aan — als dierenarts, specialist of gewoon als huisdiereigenaar met een goede suggestie. Vakinhoudelijke bijdragen van dierenartsen worden bij plaatsing voorzien van naam en praktijkvermelding.