Trillen en beven bij hond en kat: onschuldig of alarmerend?
In het kort: Kortdurend trillen door kou of opwinding is meestal onschuldig. Trillen met stijfheid, bewustzijnsverlies of na contact met gif is een spoedgeval.
Kortdurend trillen door kou, opwinding, spanning of angst is bij hond en kat meestal onschuldig en verdwijnt zodra het dier rustig is of opwarmt. Trillen wordt alarmerend wanneer het gepaard gaat met stijfheid, bewustzijnsverlies, kwijlen, braken, extreme lusteloosheid, of wanneer het optreedt na mogelijk contact met een giftige stof, chocolade, bepaalde planten of medicatie. In die gevallen is direct dierenartscontact nodig, omdat het kan wijzen op pijn, een epileptische aanval (toeval) of vergiftiging.
Wanneer is trillen onschuldig?
Kleine hondenrassen en katten trillen relatief snel van kou, omdat ze verhoudingsgewijs veel lichaamswarmte verliezen. Ook opwinding, zoals bij het zien van de riem voor een wandeling, of spanning, bijvoorbeeld bij een bezoek aan de dierenarts of tijdens onweer, kan tijdelijk trillen veroorzaken zonder dat er iets medisch mis is. Dit type trillen is meestal kortdurend, verdwijnt zodra de prikkel wegvalt of het dier zich warmer of rustiger voelt, en gaat niet gepaard met andere ziekteverschijnselen.
Wanneer wijst trillen op pijn?
Trillen kan ook een uiting zijn van pijn, bijvoorbeeld bij een kneuzing, een ontstoken gewricht, buikpijn of een inwendig probleem. Let hierbij op bijkomende signalen zoals een gebogen houding, terughoudendheid om bewogen te worden, verminderde eetlust, of trillen dat samengaat met een duidelijk zieke, teruggetrokken indruk. Als een dier naast trillen ook pijnlijk reageert bij aanraken van de buik of een bepaald lichaamsdeel, is dit een signaal om niet af te wachten.
Hoe herken je een epileptische aanval (toeval) en wat moet je doen?
Een epileptische aanval ziet er meestal heftiger uit dan gewoon trillen: het dier verliest het bewustzijn, valt vaak op zijn zij, maakt schoppende of trappelende bewegingen, kan kwijlen, plassen of poepen, en reageert niet op aanspreken. Dit duurt doorgaans enkele seconden tot een paar minuten. Blijf tijdens een aanval rustig, zorg dat het dier zich niet kan verwonden aan meubels of trappen, raak de bek niet aan, en neem de tijd van de aanval op. Na afloop is het dier vaak verward of tijdelijk blind. Bij een eerste aanval, een aanval die langer dan vijf minuten duurt, of meerdere aanvallen kort na elkaar, is dit een spoedgeval.
Kan trillen wijzen op vergiftiging?
Ja, bepaalde giftige stoffen, waaronder chocolade, xylitol (een zoetstof), sommige planten, slakkenkorrels, muizengif en diverse medicijnen voor mensen, kunnen bij honden en katten trillen, spierschokken, braken, een snelle hartslag of zelfs toevallen veroorzaken. Als je weet of vermoedt dat je huisdier bij een van deze stoffen heeft kunnen komen en het dier trilt, is dit altijd een reden om direct de dierenarts of een dierenartsenspoedlijn te bellen, ook als het dier op dat moment nog relatief goed oogt, omdat de symptomen van vergiftiging soms met vertraging verergeren.
Welke andere oorzaken kunnen trillen veroorzaken?
Bij oudere dieren kan trillen ook ontstaan door een lage bloedsuikerspiegel, bijvoorbeeld bij honden met diabetes die te veel insuline hebben gekregen, of door spierzwakte en gewrichtsproblemen. Een zeldzamere, maar bekende aandoening bij kleine honden heet 'shaker syndrome', waarbij het hele lichaam trilt zonder duidelijke andere oorzaak en die goed reageert op behandeling. Ook koorts, een oorontsteking bij katten of nierproblemen kunnen soms met trillen gepaard gaan.
Wanneer moet je met trillen naar de dierenarts?
Zoek direct hulp bij trillen met bewustzijnsverlies, stijve of trappelende bewegingen, trillen na mogelijk gifcontact, trillen samen met braken, extreme lusteloosheid of een snel verslechterende toestand. Maak binnen enkele dagen een afspraak bij aanhoudend of herhaaldelijk trillen zonder duidelijke aanleiding, trillen dat samengaat met pijn signalen, of wanneer je twijfelt of het om opwinding, kou of iets anders gaat.
Hoe onderzoekt de dierenarts de oorzaak van trillen?
Na een uitgebreide anamnese, waarbij gevraagd wordt naar timing, duur en mogelijke blootstelling aan gif of medicatie, volgt lichamelijk onderzoek gericht op pijn, temperatuur en neurologische reflexen. Afhankelijk daarvan kan bloedonderzoek, een neurologisch onderzoek of verder beeldvormend onderzoek worden ingezet om onderscheid te maken tussen een onschuldige oorzaak, pijn, een stofwisselingsprobleem of een neurologische aandoening zoals epilepsie.
Is dit uw vakgebied?
Dit artikel is geschreven op basis van algemene diergeneeskundige kennis. Bent u dierenarts of specialist op dit gebied? Claim dit artikel om uw naam, praktijk en contactgegevens eraan te koppelen als vakinhoudelijk aanspreekpunt voor lezers — en lever desgewenst uw eigen tekst en foto's aan.
Geclaimd door: — (nog niet geclaimd)
Mist u een onderwerp?
Staat een vraag, ziektebeeld of onderwerp hier nog niet behandeld? Draag zelf een artikel of onderwerp aan — als dierenarts, specialist of gewoon als huisdiereigenaar met een goede suggestie. Vakinhoudelijke bijdragen van dierenartsen worden bij plaatsing voorzien van naam en praktijkvermelding.